PARAFIALUBCZA.PL Parafia pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa

        
Praktyka dekoracyjnego wypełniania otworów okiennych kawałkami barwnego szkła łączonego sztabkami ołowiu jest bardzo dawna. Wprawdzie wynalazek szkła należy jeszcze do epoki starożytności, ale wtedy służyło ono do wyrobu przedmiotów zbytku, jak na przykład koralikowych paciorków lub małych czarek, chociaż od wieku V zdarzały się też przypadki stosowania go do barwnych mozaik i sporadycznie do szklenia niewielkich okien. Potem jednak sztuka ta poszła w zapomnienie. Epoką narodzin witraża i wspaniałego rozkwitu tej dziedziny sztuki stało się dopiero dojrzałe średniowiecze, czyli romanizm, a w szczególności gotyk. Już w dokumentach z wieku X i XI mamy wzmianki o „fenestrarum imagines”, jednakże najstarsze zachowane witraże pochodzą dopiero z wieku XII, jak chociażby witraż w kościele opactwa Saint Denis w Paryżu, datowany na rok 1140. Inne znajdują się w słynnych katedrach gotyckich na terenie Francji, jak Chartres, Poitiers, Angers, a także w Niemczech w katedrze w Kolonii i w Anglii w katedrach w York i Canterbury. W Polsce przykłady witraży romańskich zachowały się we Wrocławiu i  katedrze  w  Gnieźnie,  w postaci maleńkich szybek pochodzących z wieku XII lub XIII. W większej ilości zachowały się dopiero z epoki gotyku, mianowicie w Krakowie w krużgankach klasztoru dominikanów z pierwszej ćwierci wieku XIV, oraz z lat   1430 – 1140  1430 – 1140 , następnie w kościele Mariackim w trzech oknach absydy z ostatniej ćwierci wieku XIV i w kościele Bożego Ciała, z około roku 1420. Z tego samego czasu, czyli z około roku 1420 pochodzi również najstarszy, znany dotąd witraż z terenu diecezji tarnowskiej. Jest to niewielkich rozmiarów (40 x 22 cm) kwatera z przedstawieniem Matki Boskiej. Apokaliptycznej z kościoła cmentarnego w Iwkowej.